Groeimindset en Neuroplasticiteit

arrow_1.png
afbeelding over neuroplasticiteit en groeimindset

Groeimindset en Neuroplasticiteit

In de discussie of een groeimindset rationeel gezien legitiem is komt het onderwerp neuroplasticiteit veelvuldig naar voren. Uit onderzoek is gebleken dat onze hersenen zich voortdurend blijven aanpassen. In dit artikel gaan we iets dieper in op het onderwerp Groeimindset en Neuroplasticiteit. Zie het als wat verdiepende achtergrondinformatie. Dit artikel is ontleend aan het boek “Groeimindset, is dat wel iets voor mij? Dit boek geeft antwoord op de vraag hoe het kan dat sommige mensen zich maar traag ontwikkelen en eigenlijk een beetje stil lijken te staan, terwijl anderen voortdurend stappen blijven zetten.

Groeimindset en de mogelijkheid je te blijven ontwikkelen

In hoeverre is het juist om te geloven dat je je eigen capaciteiten voortdurend kunt blijven ontwikkelen. Daarvoor duiken we in de komende paragrafen in de wereld van de neuropsychologie.

De groeimindset en neuroplasticiteit

Alles wat we doen, denken of voelen wordt aangestuurd door onze hersenen. Deze hersenen kan je zien als een soort van electriciteitsnetwerk met miljarden paden en wegen die oplichten als je iets denkt, voelt of doet. Dat is wat je min of meer kunt waarnemen bij een MRI scan of door middel van een EEG (zie ook de publicatie ‘Hersenscans, wat meten ze nou precies?). Deze verbindingen in onze hersenen zou je kunnen zien als ons besturingssysteem.

Volg de Elearning: Groeimindset, jouw route naar succes

Eigen productie

Groeimindset en nieuwe verbindingen leggen

Als je wordt geboren dan heb je deze hersenen al. Er zijn al veel verbindingen gelegd. Je kunt bijvoorbeeld al adem halen, het hart klopt en alle organen worden al aangestuurd zonder dat je daar over hoeven na te denken. Maar de hersenen nemen met de jaren nog fors in omvang toe en leggen nog vele nieuwe verbindingen. Deze ontwikkeling van onze hersenen verloopt bij iedereen ongeveer op eenzelfde wijze. Daarom ontwikkelt ieder kind zo ongeveer op drie jarige leeftijd de mogelijkheid om zinnetjes te vormen. Kennelijk zijn de hersenen er dan aan toe om taal te ontwikkelen. Neuroplasticiteit dus.

Nog niet zo lang geleden dachten wetenschappers dat de ontwikkeling van de hersenen doorliep totdat iemand de volwassen leeftijd had bereikt. Men ging er vanuit dat de hersenbedradingen vanaf dat moment min of meer vast waren gelegd en dat er dus niet zo veel meer was te veranderen.

Neurplasticiteit: Hersenen veranderen zich gedurende het hele leven

Maar uit hersenonderzoek blijkt dat dit niet juist is. De hersenen veranderen zich gedurende het hele leven en passen zich aan. Dit wordt ook wel Neuroplasticiteit genoemd. En het gaat nog iets verder dan aanpassen; de hersenen zijn zelfs in staat tot zelfvernieuwing. Deze zelfvernieuwing houdt in dat er steeds nieuwe verbindingen tussen hersencellen kunnen ontstaan. En dat er nieuwe hersencellen kunnen worden aangemaakt.

Ook als iemand op leeftijd is, ontstaan er nieuwe hersencellen en worden er nieuwe verbindingen tussen de hersencellen gemaakt. Deze verbindingen tussen hersencellen zorgen ervoor dat je iets kunt leren. Onze hersenen bepalen onze vaardigheden en omgekeerd beïnvloed het oefenen van vaardigheden onze hersenen. Als iemand bijvoorbeeld op latere leeftijd begint met pianospelen en veel tijd steekt in het oefenen dan worden verbindingen tussen bepaalde hersencellen versterkt en worden er ook nieuwe verbindingen gecreëerd. Hierdoor kan deze persoon beter worden in het pianospelen.

Er zijn drie soorten neuroplasticiteit:

1) Ervaringsonafhankelijke neuroplasticiteit

Deze manier van hersenontwikkeling gaat eigenlijk vanzelf volgens een genetisch programma en zonder dat daar extra prikkels voor nodig zijn. Verschillende delen van de hersenen ontwikkelen zich in een bepaalde volgorde en volgens een vaste structuur.

2) Ervaringsverwachte plasticiteit

Behalve de hierboven genoemde automatische ontwikkeling is er ook een vorm van ontwikkeling die ontstaat doordat op het juiste moment de juiste prikkels worden ontvangen. De hersenen verwachten eigenlijk een bepaalde ervaring om zich te kunnen ontwikkelen. Vandaar de naam ervaringsverwachte neuroplasticiteit. De ontwikkeling is optimaal als de stimulatie van buitenaf op het juiste moment plaatsvindt. Zo zijn de eerste 6 levensjaren bij mensen een gevoelige periode voor de verwerving van taal. Na deze periode verloopt het aanleren van taal veel minder vlot en spontaan. Omgekeerd heeft het dus ook geen zin om van een kind te verwachten dat hij iets gaat leren als daarvoor de hersengebieden nog niet zijn gevormd. Zo komen plannen en rekening houden met de gevolgen van eigen handelen pas later in de puberteit tot ontwikkeling omdat de prefrontale cortex zich nog volop organiseert.

3) Ervaringsafhankelijke plasticiteit

Ieder mens heeft een uniek stel hersenen. Onze hersenen verschillen ten eerste van elkaar doordat iedereen een andere aanleg heeft. Maar er is nog iets dat zorgt voor grote verschillen en dat komt doordat iedereen andere ervaringen heeft opgedaan. Het leven dat je leidt en de dingen die op je pad komen leveren verschillende soorten informatie voor de hersenen. Daarom zien de hersenen van een violist er anders uit dan die van een ICT-er en weer anders dan die van een sporter. Dat is bijvoorbeeld de verklaring voor het feit dat mensen die hun leven in het oerwoud doorbrengen meer moeite hebben met het onderscheiden van rechthoekige voorwerpen dan mensen die leven in een verstedelijkte omgeving.

Ervaringsafhankelijke plasticiteit biedt ons de mogelijkheid onze hersenen te vormen en te trainen door het opzoeken van dit soort informatie die onze hersenen in de gewenste richting vormt. Mensen met een groeimindset weten dit (misschien onbewust) en focussen op het opdoen van nieuwe ervaringen omdat ze weten dat ze daarvan blijven leren.

Neuroplasticiteit bij hersenbeschadigingen

Dat de hersenen plastisch zijn blijkt ook wel uit situaties waarbij bijvoorbeeld hersenbeschadigingen zijn opgetreden. Kinderen bij wie het gebied voor taal in de linker hersenhelft wordt weggenomen blijken bijvoorbeeld toch nog overweg te kunnen met taal. Dit komt doordat deze functie dan wordt overgenomen door de motorische gebieden in de rechterhersenhelft. En bij mensen die blind zijn gaat de visuele cortex bijvoorbeeld tast-informatie verwerken.

Groeimindset legt nieuwe verbindingen

In je hersenen bestaan zoals gezegd allerlei verbindingen tussen verschillende hersencellen. En hoe vaker je deze verbindingen activeert, hoe soepeler het gaat. Zo werkt het met alles wat je denkt, doet of voelt. Overal hebben we snelle verbindingen in onze hersenen voor ontwikkeld.

afbeelding over neuroplasticiteit en groeimindset
Neuroplasticiteit: hoe vaker je het pad beloopt des te breder wordt het

Bewuste aandacht en discipline

Maar als je iets nieuws wilt leren dan zal je soms deze “snelwegen” moeten verlaten. Dan moet je een nieuw pad hakken in de jungle van je hersencellen. En dat vraagt gedurende langere tijd bewuste aandacht en discipline, maar het kan dus wel! Zie dan voor je dat je de snelweg verlaat en met een kapmes een nieuw pad gaat hakken. De eerste keer is het een flinke klus, maar ook een avontuur, dus misschien wel leuk. Na flink hakken kom je uiteindelijk waar je moet zijn. Je hebt een nieuw pad gecreëerd voor jezelf – een andere aanpak, iets wat je tot op heden nog niet kende. Maar het is natuurlijk nog niet direct een nieuwe gewoonte of een nieuw patroon. De volgende dag is het pad alweer een beetje dichtgegroeid. Het ligt nog niet zo voor je klaar als die snelwegen.

Nieuwe paden worden snelwegen

Iedere keer dat we aan iets nieuws denken, een nieuwe taak leren of een andere emotie kiezen dan hakken we als het ware een nieuw paadje door de jungle. En als we dit pad blijven dan gaan onze hersenen deze weg vaker te gebruiken. De weg wordt een snelweg. De nieuwe manier van denken, doen of voelen wordt ‘normaal’. Het oude pad wordt minder vaak gebruikt en verzwakt hierdoor of groeit dicht. Dit proces van nieuwe verbindingen leggen is neurplasticiteit in actie.

Een aardig voorbeeld hiervan is het experiment met de fiets waarbij het stuur precies andersom werkt dan we gewend zijn. In het filmpje hieronder zie je hoe we na veel oefenen uiteindelijk in staat zijn om er in te slagen.

De conclusie is dat we dus allemaal de mogelijkheid hebben om te leren en te veranderen. Er is geen reden om vast te houden aan de overtuigingen van een Fixed Mindset. Kortom hoogste tijd om onze groeimindset te ontwikkelen. Maar hoe doe je dat? In het compacte boek Groeimindset is dat wel iets voor mij, krijg je hiervoor de handvatten aangereikt. Het helpt je om je zelf meer in de ontwikkelstand te zetten. 

Volg de Elearning: Groeimindset, jouw route naar succes

Eigen productie

Ontwikkel je Mindset en Skills

Trainingen - Inspiratiesessies - Elearning
Sterke Mensen
Deel dit artikel op je socials
Facebook
Twitter
LinkedIn

Relevante artikelen

Afbeelding van het beste boek over leidinggeven

Tips voor Leiders: Dienend Leiderschap

Wat is dienend leiderschap? Wat is dienend leiderschap? Wat is het verschil tussen een manager en een leidinggevende? Waarom bereik je meer met leidinggeven zonder macht? In het boek ‘Van Vakmanschap naar Leiderschap’, legt de auteur Pieter van der Haak

Lees meer >>
Afbeelding horend bij de oplossingsgericht werken methodiek

Oplossingsgericht Werken Methodiek

Oplossingsgericht werken Methodiek is een Positieve benadering Oplossingsgericht werken is gebaseerd op principes uit de positieve psychologie. Als je goed oplet tijdens het volgen van een training of bij een door ons begeleid teamontwikkeltraject, dan merk je dat onze werkwijze

Lees meer >>
afbeelding over oplossingsgericht werken en veranderen

Tips voor Leiders: Oplossingsgericht Werken en Veranderen

Veranderen gaat makkelijker met Oplossingsgericht Werken Oplossingsgericht werken is dé manier om als leidinggevende verandering op gang te brengen vanuit een positieve grondhouding. Zeker in deze tijd is wendbaarheid belangrijk en die wendbaarheid wordt groter als je een oplossingsgerichte houding

Lees meer >>
afbeelding van de brugwachter die wordt ontslagen

HRM nieuwe stijl?

HRM nieuwe stijl nodig? Waar liggen mogelijkheden om jouw HR afdeling te verbeteren? Traditionele organisaties waarin managers sturen op cijfers en waarin het dogma “Meten = Weten” nog hoogtij viert zijn stapje voor stapje aan het verdwijnen. Dat is een

Lees meer >>
afbeelding over het maken van keuzes om eigenaarschap te ervaren

Eigenaarschap en Persoonlijke Doelen

Eigenaarschap tonen is durven te kiezen Eigenaarschap tonen in je leven betekent dat je doet wat je wilt, dat je je eigen kwaliteiten kunt inzetten en dat je dit doet vanuit een gevoel dat je duidelijk iets kunt betekenen voor anderen.

Lees meer >>
Afbeelding over hoe je talent kunt behouden in je organisatie

Talent behouden; tips voor HR

Waarom talent behouden juist nu belangrijker is dan ooit Enthousiaste professionals, hardwerkende loyale teamplayers en slimme jonge mensen met ambitie en talent. Je hebt ze allemaal hard nodig. Het zijn de mensen die in jouw organisatie het verschil kunnen maken

Lees meer >>
afbeelding die symbool staat voor een positief leerklimaat

Talent behouden dankzij een positieve leercultuur

Talent behouden door een positieve leercultuur Een krappe arbeidsmarkt en een snel veranderende omgeving. Dat betekent zorgen dat je de beste mensen aan boord weet te houden en te bouwen aan sterke teams. Hoe behoud je de talenten in jouw

Lees meer >>
afbeelding van een jonge vrouw met een laptop van een artikel over werkgeluk

Werkgeluk

Wat moeten we met het begrip Werkgeluk? Werkgeluk vind ik eigenlijk een beetje een jeukwoord. Werk mag toch ook gewoon af en toe even zwaar zijn. Moeten we echt gelukkig worden van ons werk? Is werkgeluk misschien zelfs iets om

Lees meer >>

Op de hoogte blijven?

Regelmatig de nieuwste artikelen en updates ontvangen? Schrijf je in!

Zelfscan Groeimindset

Hoe open sta jij zelf voor groei en ontwikkeling? Doe de zelftest en ontdek het direct!

Even meedenken?

Wij denken graag met je mee om te zoeken naar passende (maatwerk) oplossingen. Stel hieronder je vraag en wij nemen contact met je op.
Logo-PA-nieuw (1)
Vind je ons aanbod of een van onze artikelen leuk? Laat het weten!
Nieuwsbrief
Schrijf je in op de nieuwsbrief en ontvang regelmatig interessante artikelen en updates!
Copyright © 2023 Studio Progressus, All rights reserved. Powered by Studio Progressus.